İçeriğe geç
  1. Sabun Fabrikası
  2. Sabun imalatı
  3. Kozmetik Ürün Bildirimi ve Sabun: Sorumlu Kişi, Ürün Dosyası ve Etiket

Kozmetik Ürün Bildirimi ve Sabun: Sorumlu Kişi, Ürün Dosyası ve Etiket

Sabunların kozmetik mevzuatı karşısındaki yeri, ürün bildirimi, sorumlu kişi, ürün bilgi dosyası, güvenlik değerlendirmesi ve etiket bilgileri.

Parti
P-07
Tür
Rehber
Okuma
4 dk
Güncelleme
18 Kas 2026
Kozmetik Ürün Bildirimi ve Sabun: Sorumlu Kişi, Ürün Dosyası ve Etiket

Cilt temizliği için kullanılan sabunlar genel olarak kozmetik ürün kabul edilir. Bu, ürünün piyasaya arzından önce bir sorumlu kişi belirlenmesi, ürün bilgi dosyası ve güvenlik değerlendirmesi hazırlanması, ürünün ilgili sisteme bildirilmesi ve etiketin mevzuattaki bilgileri içermesi anlamına gelir. Kurallar değişebileceği için güncel bilgi TİTCK'den doğrulanmalıdır.

Sabun üreticileri ve sabun markaları için mevzuat çoğu zaman en az bilinen ama en kritik konudur. Kalitesi yüksek bir ürün, bildirimi yapılmadığı ya da etiketi eksik olduğu için piyasadan çekilmek zorunda kalabilir. Bu yazı genel çerçeveyi sade bir dille anlatır. Hukuki danışmanlık değildir; kesin yükümlülükler için Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) duyuruları, ilgili yönetmelikler ve bir mevzuat uzmanı esas alınmalıdır.

Sabun hangi sınıfa girer?

Ürünün sınıfı, kullanım amacına ve tanıtım biçimine göre belirlenir. Ellerin, yüzün ve vücudun temizlenmesi için kullanılan kalıp ve sıvı sabunlar genel olarak kozmetik ürün kapsamındadır. Çamaşır yıkama ya da yüzey temizliği amaçlı sabunlar ise deterjan mevzuatına tabi olabilir. Ürünün "mikropları öldürür" gibi biyosidal iddialarla tanıtılması ise farklı bir mevzuat alanına girebilir ve ek izinler gerektirebilir. Bu yüzden ürün geliştirme aşamasında sınıf ve iddia birlikte değerlendirilmelidir.

Sorumlu kişi

Kozmetik ürünün mevzuata uygunluğundan sorumlu gerçek ya da tüzel kişiye sorumlu kişi denir. Kendi markasıyla üreten bir fabrikada bu genellikle üretici firmadır; özel etiket üretimde ise marka sahibi ya da sözleşmeyle belirlenen taraf olabilir. Sorumlu kişi; ürün bilgi dosyasının hazırlanmasından, güvenlik değerlendirmesinin yaptırılmasından, bildirimden, etiketin doğruluğundan ve piyasadaki ürünle ilgili olumsuz etkilerin izlenmesinden sorumludur.

  • Ürün bilgi dosyasıÜrünün tanımı, formülü, üretim yöntemi, iyi üretim uygulamalarına uygunluk beyanı, güvenlik raporu ve iddiaların kanıtı.
  • Güvenlik değerlendirmesiÜrünün insan sağlığı açısından güvenli olduğunu gösteren, yetkin bir değerlendirici tarafından hazırlanan rapor.
  • BildirimÜrünün piyasaya arzından önce ilgili kayıt sistemine bildirilmesi.
  • EtiketÜrün adı, sorumlu kişi bilgisi, içerik listesi, miktar, parti numarası, kullanım uyarıları ve gerekli diğer bilgiler.
  • Olumsuz etki takibiPiyasadaki ürünle ilgili ciddi istenmeyen etkilerin kaydı ve bildirimi.

Ürün bilgi dosyası ve güvenlik değerlendirmesi

Ürün bilgi dosyası, ürünün "kimlik kartı"dır ve denetimlerde istenebilir. Formül, hammaddelerin teknik belgeleri, üretim yöntemi, stabilite ve mikrobiyolojik değerlendirmeler, ambalajla uyum ve iddiaların kanıtları bu dosyada yer alır. Güvenlik değerlendirmesi ise içerikler, maruziyet ve ürünün kullanım biçimi dikkate alınarak yetkin bir uzman tarafından hazırlanır. Reçetede yapılan değişiklikler bu belgelerin güncellenmesini gerektirebilir.

Etikette bulunması gerekenler

Etiket bilgileri mevzuatla belirlenmiştir ve Türkçe olmalıdır. İçerik listesi INCI adlarıyla, genellikle miktar sırasına göre yazılır. Parti numarası, ürünün izlenebilirliğini sağlar. Kullanım uyarıları ve gerekiyorsa saklama koşulları belirtilir. Ambalaj tasarımı yapılmadan önce etiket metninin mevzuata uygunluğu kontrol edilmelidir; ayrıntılar ambalaj ve etiket yazısında.

  1. Sınıfı belirle: Ürün kozmetik mi, deterjan mı, başka bir kategoride mi? İddialarla birlikte değerlendir.
  2. Sorumlu kişiyi netleştir: Özellikle özel etiket üretimde sözleşmeyle belirle.
  3. Dosyayı hazırla: Formül, hammadde belgeleri, üretim bilgisi ve iddia kanıtları.
  4. Güvenlik değerlendirmesi: Yetkin bir değerlendiriciyle çalış.
  5. Bildirimi yap: Piyasaya arzdan önce ilgili sisteme bildir.
  6. Etiketi onayla: Basımdan önce metni mevzuata göre kontrol ettir.

"Antibakteriyel", "mikropları yok eder", "egzamayı iyileştirir" gibi iddialar ürünün sınıfını değiştirebilir ya da yanıltıcı kabul edilebilir. Tıbbi ya da biyosidal iddialar için ayrı mevzuat ve izinler söz konusu olabilir. İddialar konusunda doğal sabun iddiaları yazısına bak.

İyi üretim uygulamaları ile bağlantı

Kozmetik ürünlerin iyi üretim uygulamalarına uygun üretilmesi beklenir. Bu, parti kayıtları, hammadde kabulü, temizlik, eğitim ve şikâyet yönetimi gibi konuların sistemli yürütülmesi demektir. Ürün bilgi dosyasındaki uygunluk beyanı, bu sistemin varlığına dayanır. Çerçeve ISO 22716 yazısında anlatılıyor.

Mevzuatı takip etmek

Kozmetik mevzuatı zaman zaman güncellenir; yasaklı ve kısıtlı maddeler listeleri, etiket kuralları ve bildirim sistemleri değişebilir. Bir üretici için düzenli olarak resmî duyuruları takip etmek, sektörel derneklerin bilgilendirmelerinden yararlanmak ve gerektiğinde uzman desteği almak, piyasadan çekilme ve yaptırım riskini azaltır. Özellikle ihracat yapan üreticilerin hedef ülkelerin kurallarını da ayrıca izlemesi gerekir; bu konu sabun ihracatı yazısında ele alınıyor.

Mevzuatı üretimin sonuna değil başına koy: ürün sınıfını ve iddiaları belirle, sorumlu kişiyi netleştir, dosyayı ve güvenlik değerlendirmesini hazırla, bildirimi piyasaya çıkmadan tamamla. Güncel kuralı her zaman resmî kaynaktan doğrula. Bütün harita sabun imalatı rehberinde.

Sık sorulan sorular

Her sabun çeşidi için ayrı bildirim gerekir mi?

Genel olarak formülü farklı olan her ürün ayrı değerlendirilir. Yalnızca renk ya da koku farkı olan varyantlarda nasıl işlem yapılacağı için güncel kurallara bakılmalıdır.

Küçük üreticiler de bu kurallara tabi mi?

Kozmetik ürün piyasaya arz eden herkes, ölçeğinden bağımsız olarak temel yükümlülüklere tabidir.

Genel bilgilendirme amaçlıdır. Mevzuat ve teknik uygulamalar için güncel resmî kaynaklara ve uzmanlara başvurun.

→

Sıradaki partiler